Trẻ lớp 1 học trực tuyến: Cần nền tảng tâm lý vững vàng

Chuyên gia tâm lý Trần Thành Nam chia sẻ: Cần chuẩn bị hành trang tâm lý vững vàng cho trẻ trước khi vào lớp 1

Những khó khăn của học sinh lớp 1 khi học trực tuyến

Chia sẻ tại tọa đàm trực tuyến “Chuẩn bị hành trang tâm lý và kiến thức cho trẻ vào lớp 1 trong bối cảnh giáo dục trực tuyến”, PGS.TS Trần Thành Nam – Chủ nhiệm Khoa Các Khoa học Giáo dục, Trường ĐH Giáo dục, ĐHQGHN đã nêu ra những khó khăn của học sinh lớp 1 khi phải học trực tuyến và những cách thức giúp các con vượt qua trở ngại tâm lý, trong đó nhấn mạnh vai trò của các thầy cô giáo và cha mẹ giúp các con sẵn sàng vào năm học mới.

Theo đó, có 5 khó khăn mà học sinh lớp 1 gặp phải khi học trực tuyến bao gồm: (1) Dễ mất tập trung do trẻ đang trong độ tuổi háo hức khám phá môi trường xung quanh; (2) Độ tuổi hiếu động và ồn ào, khoảng chú ý ngắn nên rất khó khăn khi phải ngồi một chỗ và tập trung trong thời gian dài; (3) Khả năng phối hợp thị giác – thính giác – vận động kém, các em không thể thực hiện nhiều thao tác cùng lúc nên sẽ dễ bỏ lỡ bài học nếu bị phân tâm hoặc lúng túng bởi công nghệ; (4) Độ tuổi của trẻ lớp 1 dễ lo lắng và tổn thương, các con dễ cảm thấy bất an khi không có được sự chú ý từ thầy cô hoặc cha mẹ, điều này khiến các con không thể tiếp thu kiến thức; (5) Mỗi em có những thế mạnh và điểm yếu riêng, do vậy, giáo viên và cha mẹ cần có sự hỗ trợ kịp thời để các con không bị bỏ lại phía sau và không thể theo được khi học trực tuyến.

Cha mẹ cần làm gì để giúp con vượt qua trở ngại tâm lý?

Cũng theo PGS.TS Trần Thành Nam, để có thể dạy học trực tuyến hiệu quả, cha mẹ và giáo viên cần phải hiểu đặc điểm tâm lý của trẻ, những khó khăn khi các con học trực tuyến và cần có những chiến lược phối hợp chặt chẽ giữa gia đình và nhà trường giúp con vượt qua trở ngại tâm lý để sẵn sàng cho việc học trực tuyến.

Chuyên gia Trần Thành Nam cho rằng, điều quan trọng nhất là cha mẹ phải tạo cho con một tâm thế háo hức đối với việc học trực tuyến. Tiếp nữa, không gian học tập cố định và quy tắc tôn trọng trật tự khi con học khiến con có thể học trực tuyến một cách tập trung hơn. Thứ ba, cha mẹ phải đóng vai trò giáo viên/huấn luyện viên để có thể hỗ trợ con khi cần thiết. Thứ tư, cha mẹ có thể giúp con thoát khỏi cảm giác ở nhà bằng cách cho con mặc đồng phục như học trên lớp, rèn con ngồi học đúng tư thế…

Ngoài ra, PGS.TS Trần Thành Nam cũng “mách” cho các bậc phụ huynh một vài bí quyết giúp con tăng sự tập trung như: dán những lời nhắc nhở dễ thương trong tầm mắt của trẻ hay sử dụng quả bóng stress để giảm lo âu.

Bên cạnh đó, cha mẹ cần phân bổ thời gian sử dụng màn hình cho các hoạt động trong ngày của con để đảm bảo con không bị quá tải khi học trực tuyến. Đồng thời, cần xen kẽ các hoạt động thể chất vừa sức giúp con giảm căng thẳng cũng như tăng cường vận động.

Chuyên gia tâm lý giáo dục cũng lưu ý, cha mẹ cần sẵn sàng hỗ trợ tâm lý cảm xúc cho con trẻ khi vào học trực tuyến, hướng dẫn con thực hiện những bài tập thư giãn phù hợp khi đối diện với cảm xúc tiêu cực.

Cuối cùng, cha mẹ cần chủ động cập nhật kiến thức dinh dưỡng chăm sóc trẻ, phương pháp sư phạm, kỹ năng quản lý cảm xúc cũng như những hiểu biết của bản thân trong việc sử dụng công nghệ để có thể hỗ trợ trẻ kịp thời.

Thầy cô hỗ trợ học sinh vượt qua trở ngại tâm lý như thế nào?

Chuyên gia tâm lý Trần Thành Nam cũng tư vấn cho các thầy cô giáo những điều cần chuẩn bị cho học sinh bậc tiểu học, nhất là học sinh lớp 1.

Theo đó, giáo viên hãy dành tuần đầu tiên để thiết lập mối quan hệ với trẻ cũng như phụ huynh và thống nhất về nội quy lớp học. Giáo viên có thể vận dụng linh hoạt sự sáng tạo của mình để chuyển từ hoạt động học tập này sang hoạt động học tập khác mà vẫn giữ được sự kết nối với học sinh.

PGS. Trần Thành Nam cũng lưu ý, việc thiết kế thời khóa biểu, thiết kế các phiên học phải được cân nhắc dựa trên các đặc điểm tâm sinh lý của trẻ em, tránh để học sinh bị quá tải do bài giảng kéo dài. Theo chuyên gia này, khoảng thời gian lý tưởng cho mỗi phiên học không quá 15 phút và mỗi buổi học không quá 4 phiên học. Giáo viên phải luôn thu hút sự chú ý của trẻ khi bắt đầu buổi học bằng một điều gì đó trẻ yêu thích như những lời chào sáng tạo trước khi vào bài học.

Các hoạt động thể chất xen giữa các tiết học là điều rất cần thiết để trẻ thư giãn giữa các bài học cũng như phát triển các kỹ năng vận động tinh và phối hợp tay mắt. Giáo viên cần tránh việc vô tình tạo áp lực thời gian cho học sinh, khiến hứng thú học tập của các em bị triệt tiêu.

Giáo viên cần chuẩn bị các hình thức khen thưởng, ghi nhận sự nỗ lực của trẻ và thống nhất với phụ huynh về việc quy đổi các thành tích của trẻ thành các phần thưởng hữu hình. Giáo viên cũng cần lưu ý về việc lưu trữ và giới thiệu các bài giảng để phụ huynh có thể cho con xem lại khi cần thiết.

Để hỗ trợ một số học sinh gặp khó khăn trong học tập, ngoài giờ dạy, giáo viên cũng có thể cung cấp thông tin liên lạc và giờ hỗ trợ cá nhân dựa trên nhu cầu và đăng ký của học sinh. Cùng với đó, giáo viên cần chủ động trao đổi với phụ huynh thông qua các kênh liên lạc, chia sẻ các nguồn học liệu số, gợi ý vận động hoặc cung cấp các “mẹo” giúp phụ huynh quản lý hành vi và phát triển năng lực của trẻ.

Cuối cùng, giáo viên cần được cập nhật về vấn đề chăm sóc sức khỏe tâm thần và phòng chống kệt sức cho bản thân trong mùa dịch.

>>> Các tin tức liên quan:

- Hành trang kiến thức cho trẻ lớp 1 học trực tuyến

- Tọa đàm: Chuẩn bị hành trang tâm lý và kiến thức cho trẻ vào lớp 1 trong bối cảnh học trực tuyến

- ĐHQGHN tăng cường giải pháp nâng cao năng lực giảng dạy trực tuyến

- ĐHQGHN và VNPT phối hợp công tác chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo

- ĐHQGHN xây dựng kênh hỗ trợ dạy - học trực tuyến bậc tiểu học vùng khó khăn

- Dạy – học trực tuyến: “Nắm bắt cơ hội nhưng không vội vàng”

- Trường Đại học Giáo dục, Đại học Quốc gia Hà Nội ra mắt “Cẩm nang giảng dạy trực tuyến”

- ĐHQGHN chủ động trong ứng dụng công nghệ giảng dạy online